ติดยาดมอันตรายไหม? มีวิธีเลิกยาดมไหม มาหาคำตอบกัน

ส่วนใหญ่แล้วเมื่อพูดถึง ยาดม เรามักจะนึกถึงภาพผู้หลักผู้ใหญ่หรือผู้สูงอายุที่ชอบพกยาดมติดตัว และมักจะหยิบมาสูดดมเพื่อบรรเทาอาการหน้ามืด วิงเวียนศีรษะ แต่ในปัจจุบันเริ่มมีวัยรุ่นทั้งชายและหญิงหลายๆ คนที่พกยาดมติดตัว และนำมาสูดดมทั้งๆ ที่ไม่ได้มีอาการหน้ามืด วิงเวียนศีรษะ หรือคัดจมูก และในบางคนก็สูดดมแทบจะตลอดเวลา ซึ่งอาการที่ว่านี้ก็คืออาการ “ติดยาดม” นั่นเอง

ติดยาดมอันตรายไหม ? เลิกยาดมยังไงดี? 

ส่วนประกอบของยาดม

เรามาดูส่วนประกอบของยาดมกันก่อนดีกว่า ยาดมที่วางขายตามท้องตลาดส่วนใหญ่จะประกอบไปด้วยการบูร พิมเสน เมนทอล และน้ำมันหอมระเหยต่างๆ เช่น น้ำมันยูคาลิปตัส น้ำมันกานพูล น้ำมันเขียว น้ำมันสะระแหน่ เพื่อช่วยให้สามารถสูดดมได้ง่ายขึ้น ซึ่งส่วนประกอบเหล่านี้ หากสูดดมมากเกินไปก็จะทำให้เป็นอันตรายต่อสุขภาพ

การบูร : มีฤทธิ์เป็นยาชาอ่อนๆ เมื่อสัมผัสกับผิวหนังจะทำให้รู้สึกเย็น ใช้ทาแก้เคล็ดบวม ขัดยอก แพลง ลดอาการบวมจากแมลงสัตว์กัดต่อย แก้อาการวิงเวียน และโรคผิวหนัง หากสูดดมมากๆ อาจส่งผลต่อระบบประสาทส่วนกลาง ทำให้เกิดอันตรายได้

พิมเสน : ใช้สูดดมแก้ลมวิงเวียน ทาภายนอกแก้เคล็ดขัดยอก มีฤทธิ์กระตุ้นระบบประสาทส่วนกลางเช่นเดียวกับการบูร หากสูดดมมากๆ อาจทำให้เป็นอันตรายได้

เมนทอล : มีฤทธิ์เป็นยาชาอ่อนๆ เมื่อสัมผัสกับผิวหนังจะทำให้รู้สึกเย็นเช่นเดียวกับการบูร ช่วยลดการบวมของหลอดเลือดที่จมูก และลดอาการปวด เมื่อสูดดมมากๆ อาจทำให้ปอดอักเสบ

สรรพคุณของยาดม

เนื่องจากในยาดมมีส่วนประกอบของสารเคมีและน้ำมันที่ให้ความหอมเย็น และสดชื่น ทำให้เมื่อสูดดมเข้าไปแล้วจะรู้สึกเย็นสดชื่นที่โพรงจมูก หากเป็นหวัดคัดจมูกก็จะช่วยให้รู้สึกโล่งจมูกได้ ยาดมจึงมีสรรพคุณช่วยบรรเทาอาการหวัด และลดอาการหน้ามืดหรือวิงเวียนศีรษะได้ดี

ติดยาดมอันตรายไหม?

มาถึงคำถามที่ว่า “ติดยาดมอันตรายไหม?” ก่อนอื่นคงต้องถามก่อนว่า ทำไมเราถึง “ติดยาดม” กัน? ซึ่งก็เดาคำตอบได้ไม่ยาก เพราะอย่างที่บอกไปว่า ในยาดมมีส่วนประกอบของสารเคมีและน้ำมันหอมระเหยที่มีสรรพคุณช่วยให้รู้สึกเย็นสดชื่นที่โพรงจมูก ลดอาการวิงเวียน แก้หวัด อีกทั้งส่วนประกอบเหล่านี้ยังมีผลต่อระบบประสาท จึงทำให้เกิดการเสพติดกลิ่นหอมเย็นสดชื่นของยาดมได้

และด้วยกลิ่นหอมๆ ของยาดม จึงทำให้หลายคนติดยาดมเพราะไม่คิดว่าจะเป็นอันตราย แต่ความจริงแล้ว การติดยาดมหรือการสูดดมยาดมบ่อยๆ จะทำให้เยื่อเมือกบุทางเดินจมูกเกิดการระคายเคือง ส่งผลให้จมูกแห้ง หรือเกิดการอักเสบที่เยื่อบุโพรงจมูก ซึ่งจะทำให้เสี่ยงต่อ ภาวะโพรงจมูกอักเสบ และยังอาจทำให้ปอดอักเสบได้ด้วย

เลิกติดยาดมยังไงดี?

1. ใช้แค่เท่าที่จำเป็น คือใช้เฉพาะเวลาที่มีอาการหน้ามืด วิงเวียนศีรษะ หรือเป็นหวัดคัดจมูกเท่านั้น แต่หากมีอาการเหล่านี้บ่อยจนผิดปกติควรไปปรึกษาแพทย์ ไม่ควรใช้ยาดมเป็นยารักษา
2. ใช้ยาดมให้ถูกวิธี ไม่ควรแหย่เข้าไปในจมูกแล้วหายใจสูดดมเข้าไปแรงๆ แต่ให้แกว่งโดยเว้นระยะห่างจากจมูกออกมาเล็กน้อย และไม่ควรใช้ยาดมร่วมกับผู้อื่นเพราะจะทำให้เสี่ยงต่อการติดเชื้อ
3. กรณีที่ใช้ยาหม่องน้ำ ไม่ควรนำมาสัมผัสที่จมูกโดยตรง แต่ให้หยดใส่ผ้าสะอาดแล้วนำมาทาบริเวณหน้าอก
4. ไม่ควรให้เด็กเล็กใช้ยาดม เนื่องจากเยื่อบุในโพรงจมูกยังบอบบางเกินไป อาจทำให้เกิดอันตรายได้ง่าย
5. โยนยาดมทิ้งให้หมด วิธีเลิกติดยาดมที่ดีที่สุดก็คือการหักดิบ หากไม่มั่นใจว่าจะสามารถเลิกติดยาดมได้ ให้ค้นยาดมทุกแท่งที่มีแล้วโยนทิ้งไปให้หมดและไม่ซื้ออีก ตัดใจให้เด็ดขาดในครั้งเดียวไปเลย

ขอบคุณข้อมูลจาก

paolohospital.com, vichaiyut.com, pharmacy.mahidol.ac.th