Skip to content

สุขภาพการเงินคนรุ่นใหม่: เมื่อกฎเก่าใช้ไม่ได้ ผลวิจัยชี้ 80% เน้นแก้ปัญหาเฉพาะหน้า ไม่ใช่ไร้ระเบียบแต่คือการปรับตัว

How Younger Generations Are Financially Adapting

ช่วง Financial Literacy Month ที่ผ่านมา ทำให้เราได้กลับมาคิดถึงหลักการ สุขภาพการเงิน พื้นฐานอย่างเรื่องดอกเบี้ยทบต้น การทำงบประมาณ หรือการเก็บเงินเพื่อเกษียณ ซึ่งจริง ๆ แล้วสิ่งเหล่านี้ก็ยังสำคัญนะ แต่หลายคนโดยเฉพาะคนรุ่นใหม่ Gen Z และ Millennial เริ่มรู้สึกว่าหลักการเดิม ๆ มันไม่พอแล้วกับความเป็นจริงทางการเงินในปัจจุบันที่มันซับซ้อนขึ้นเยอะเลย

กฎการเงินเก่า ๆ ทำไมถึงไม่ตอบโจทย์คนรุ่นใหม่?

จริง ๆ แล้วคำแนะนำด้านการเงินเมื่อก่อนก็ไม่ได้ซับซ้อนอะไรมาก แค่ให้เราเก็บออมสม่ำเสมอ วางแผนเพื่ออนาคต และตั้งเป้าความมั่นคงในระยะยาว แต่พอมายุคนี้ คนรุ่นใหม่กลับต้องเผชิญกับค่าครองชีพที่สูงขึ้นเยอะ เหตุการณ์สำคัญในชีวิตที่ต้องล่าช้าออกไป และความไม่แน่นอนที่เกิดขึ้นอยู่ตลอดเวลา

ผลสำรวจจาก Beyond Finance และ Operation HOPE ทำให้เราเห็นภาพชัดเจนเลยว่า เกือบ 80% ของคนรุ่นใหม่ตอนนี้เน้นแก้ปัญหาการเงินระยะสั้นมากกว่าการตั้งเป้าหมายระยะยาว หลายคนอาจคิดว่านี่คือความล้มเหลวของการศึกษาทางการเงินรึเปล่า? แต่สำหรับเราแล้ว มันคือการปรับตัวต่อความท้าทายทางเศรษฐกิจที่เจออยู่ต่างหาก

อย่างเรื่องพื้นฐานที่คนรุ่นก่อนทำได้ง่ายกว่า เช่น การได้เรียนในราคาที่จับต้องได้ การมีบ้านเป็นของตัวเอง การมีรายได้ที่เติบโตต่อเนื่อง หรือมีเงินบำนาญที่มั่นคง ตอนนี้มันกลายเป็นเรื่องที่ยากขึ้นมากสำหรับคนรุ่นใหม่ ถึง 70% บอกว่าการสร้างความมั่งคั่งมันดูไกลเกินเอื้อม ส่วน 65% ก็ไม่มั่นใจว่าการวางแผนเกษียณแบบเดิม ๆ จะให้ความมั่นคงได้จริง

พออนาคตมันไม่แน่นอน คนเราก็มักจะโฟกัสกับสิ่งที่ควบคุมได้ในตอนนี้ ซึ่งนี่ไม่ใช่เรื่องไม่สมเหตุสมผลหรือไร้ความรับผิดชอบเลยนะ มันคือการเอาตัวรอด และเป็นวิธีจัดการกับความเครียดรูปแบบหนึ่ง การดูแลความต้องการเร่งด่วนช่วยให้เรารู้สึกควบคุมชีวิตได้มากขึ้นในช่วงเวลาที่ไม่แน่นอน ลองดูการปรับตัวเหล่านี้

  • ใช้หนี้ที่มีอยู่: จัดการภาระให้เบาลงก่อน เพื่อลดความตึงเครียดทางการเงิน
  • ครอบคลุมค่าใช้จ่ายพื้นฐาน: มั่นใจว่ามีกินมีใช้ ไม่ขัดสนในแต่ละเดือน
  • หารายได้เสริม: เพิ่มสภาพคล่องให้ตัวเองทันที เพื่อรองรับค่าใช้จ่ายที่ไม่คาดคิด
  • ลองใช้เครื่องมือการเงินใหม่ ๆ: เปิดรับนวัตกรรมที่เข้ามาช่วยจัดการเงินได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น

สุขภาพการเงิน: ไม่ใช่แค่ตัวเลข แต่คือเรื่องของใจและพฤติกรรม

เรื่องเงิน ๆ ทอง ๆ มันมากกว่าแค่ตัวเลขจริง ๆ นะ มันผูกโยงกับความรู้สึกปลอดภัย อัตลักษณ์ การเป็นส่วนหนึ่งของสังคม และความหวังด้วย เวลาคนเรารู้สึกติดขัดทางการเงิน หลายคนก็มักจะแบกรับความรู้สึกผิด ความกังวล และโทษตัวเองอยู่บ่อย ๆ

หลายคนอาจคิดว่าแค่มีวินัยเพิ่มขึ้นก็พอแล้ว แต่พอมีวินัยโดยที่ไม่มีความมั่นคงรองรับ มันก็ทำให้หมดไฟได้ง่าย ๆ นั่นแหละ การใช้จ่ายแบบ “Survival Spending” หรือการใช้เงินเพื่อประคองตัวเองให้อยู่รอด จึงควรถูกมองด้วยความเข้าใจมากขึ้น บางครั้งสิ่งที่ดูเหมือนการวางแผนที่ไม่ดี มันคือความพยายามที่จะรับมือกับความจริง ลดความเครียด และรักษาสภาพจิตใจของเราไว้ต่างหาก

ในเวลาเดียวกัน การใช้จ่ายไปกับประสบการณ์ที่มีความหมายก็ช่วยผ่อนคลายได้มากในช่วงเวลาที่ชีวิตดูยากลำบาก เช่น การทานข้าวกับเพื่อน ๆ ก็สร้างความผูกพันในช่วงเวลาที่เราต้องการกำลังใจ จากผลสำรวจเดียวกัน พบว่า 59% ของผู้ตอบแบบสอบถามบอกว่าการใช้จ่ายไปกับประสบการณ์ที่มีความหมาย มันดูเป็นเรื่องที่จับต้องได้มากกว่าการเก็บเงินเพื่อเป้าหมายระยะยาวที่รู้สึกว่ายังห่างไกล จริงอยู่ว่าเราก็ไม่ควรมองข้ามเรื่องการออมนะ แต่มันก็บอกเราว่าความต้องการทางอารมณ์ของเราก็สำคัญไม่แพ้กันเลย

เมื่อคนรุ่นใหม่พลิกแพลงเพื่อรับมือกับโลกการเงินยุคใหม่

ผลวิจัยยังชี้อีกว่า เมื่อถึงเวลาที่ต้องขอคำแนะนำด้านการเงิน คนรุ่นใหม่จะปรึกษาพ่อแม่ผู้ปกครองในสัดส่วนที่ใกล้เคียงกับการพึ่งผู้เชี่ยวชาญด้านการเงินบนโซเชียลมีเดียเลยนะ คือ 21% กับ 20% ตามลำดับ โดยเฉพาะ Gen Z นี่หนักเลย คือชอบหาคำแนะนำจากผู้เชี่ยวชาญบนโซเชียลมีเดียมากกว่าจากพ่อแม่ซะอีก

บางคนก็ผสมผสานการใช้เครื่องมือ AI เข้ากับคำแนะนำจากคนจริง ๆ ซึ่งคนรุ่นก่อนอาจจะมองว่านี่มันเสี่ยงไปรึเปล่า? แต่จริง ๆ แล้วมันสะท้อนให้เห็นว่าคนรุ่นใหม่เปิดกว้างที่จะลองสิ่งใหม่ ๆ ค้นหาข้อมูลด้วยวิธีที่ไม่เหมือนเดิม และสร้างระบบที่เหมาะกับตัวเองมากกว่าที่จะเดินตามกฎเก่า ๆ แบบไม่มีเหตุผล

เรื่อง สุขภาพการเงิน ถึงขั้นส่งผลต่อการเดทเลยนะ เพราะเกือบ 3 ใน 4 (73%) บอกว่าอยากรู้สถานการณ์การเงินที่ชัดเจนของคู่เดท (เช่น หนี้สิน คะแนนเครดิต นิสัยการใช้จ่าย) ก่อนเดทครั้งที่ 3 ด้วยซ้ำ แทนที่จะรอจนกว่าจะผูกมัดกันแล้ว ซึ่งแสดงให้เห็นว่าเรื่องเงิน ๆ ทอง ๆ มันเป็นส่วนสำคัญในชีวิตคนรุ่นใหม่จริง ๆ

ถ้าคุณเป็นคนรุ่นใหม่ที่รู้สึกว่าตัวเองตามหลังเรื่องการเงินอยู่ อย่าเพิ่งโทษตัวเองนะ เพราะคุณอาจกำลังรับมือกับสภาพแวดล้อมที่ท้าทายจริง ๆ อยู่ก็ได้ ก้าวต่อไปไม่ใช่การทิ้งความมุ่งมั่น แต่คือการผสมผสานมันเข้ากับความเชื่อมั่นในตัวเองที่มากขึ้น และแผนที่อยู่บนพื้นฐานความเป็นจริงของคุณ

  • การใช้จ่ายแบบไหนที่สนับสนุนความเป็นอยู่ที่ดีและการ สุขภาพการเงิน ของเราจริง ๆ?
  • นิสัยการใช้เงินแบบไหนที่ช่วยรับมือกับปัจจุบันได้ แต่ในระยะยาวอาจต้องจ่ายแพง?
  • อะไรคือก้าวเล็ก ๆ ทางการเงินที่เราทำได้เดือนนี้เพื่อเพิ่มความรู้สึกควบคุม?
  • ความเชื่อเรื่องเงิน ๆ ทอง ๆ แบบเดิม ๆ ข้อไหนบ้างที่ไม่เข้ากับชีวิตที่เราอยากมีแล้ว?

สุขภาพการเงินที่ยืดหยุ่น สร้างได้ในแบบของเรา

สำหรับเราแล้ว สุขภาพการเงินในปัจจุบันมันอาจจะไม่ใช่เรื่องของการทำตามกฎเก่า ๆ แบบเป๊ะ ๆ อีกต่อไปแล้วล่ะ แต่เป็นการสร้างแผนที่สอดคล้องกับชีวิตจริง ค่านิยม และเป้าหมายส่วนตัวของเรามากกว่า หลายคนอาจจะรู้สึกว่าการเงินมันเป็นเรื่องยากและน่ากังวล แต่ถ้าเราเข้าใจว่าการปรับตัวและมองหาเครื่องมือใหม่ ๆ คือสิ่งสำคัญ มันก็จะช่วยให้เรามีอิสระและรู้สึกมั่นคงได้มากขึ้นนะ การยอมทิ้งสูตรสำเร็จบางอย่างที่ไม่เวิร์กแล้ว และเปิดรับแนวทางใหม่ ๆ ที่เหมาะกับเราจริง ๆ อาจเป็นก้าวที่สำคัญที่สุดในการสร้างชีวิตทางการเงินที่ดีขึ้นในระยะยาวเลยก็ได้

ที่มา: psychologytoday.com