Skip to content

คำแนะนำจากผู้เกษียณอายุ เน้นออกแบบชีวิตวันธรรมดามากกว่าคิดแค่วันหยุดพักผ่อน

Best Retirement Advice From Retirees: Build a Tuesday, Not a Vacation

ภาพจำของการวางแผนชีวิตหลังเกษียณมักถูกนำเสนอด้วยภาพการท่องเที่ยว ชายหาด หรือการพักผ่อนระยะยาว แต่คำแนะนำจากผู้ที่มีประสบการณ์เกษียณอายุจริงกลับชี้ให้เห็นว่า ความสำคัญของการใช้ชีวิตอยู่ที่การจัดการกับ “วันธรรมดา” ที่ไม่มีตารางการทำงาน ไม่มีเพื่อนร่วมงาน และไม่มีภาระหน้าที่เดิมคอยกำหนดทิศทาง

⏱ ใช้เวลาอ่านประมาณ 9 นาที

งานประจำไม่ได้ให้เพียงแค่เงินเดือน แต่ยังให้โครงสร้างเวลา สังคม และเป้าหมายประจำวัน เมื่อหยุดทำงาน สิ่งเหล่านี้จะหายไปด้วย การวางแผนท่องเที่ยวหรือรายการกิจกรรมที่อยากทำก่อนตายจึงไม่อาจทดแทนชีวิตประจำวันได้ทั้งหมด ผู้เกษียณอายุจึงแนะนำให้มองชีวิตหลังเกษียณผ่านการใช้ชีวิตในแต่ละสัปดาห์

แคทริน บรูคฟิลด์ (Kathryn Brookfield) อดีตข้าราชการและครู ให้ความเห็นว่า หากมีสุขภาพและเงินทุนพร้อม ควรเริ่มเดินทางท่องเที่ยวให้เร็วที่สุดเพื่อใช้ประโยชน์จากร่างกายในขณะที่ยังทำได้ ขณะที่ เกล็นน์ คัธเบิร์ตสัน (Glenn Cuthbertson) อดีตครู เน้นย้ำเรื่องการจัดโครงสร้างวันด้วยการออกกำลังกาย งานบ้าน การเดิน และการพบปะเพื่อนฝูง ส่วน จอห์น แทก (John Tak) วัย 68 ปี ระบุถึงความท้าทายในการปรับเปลี่ยนกรอบความคิดจากการเก็บออมมาเป็นการใช้จ่ายอย่างเหมาะสมตามแผนการเงิน

5 องค์ประกอบหลักสำหรับประเมินชีวิตวันธรรมดา

การตรวจสอบความพร้อมในการใช้ชีวิตประจำวันหลังเกษียณ ประกอบด้วย 5 องค์ประกอบสำคัญ ได้แก่

  • ร่างกายและการเคลื่อนไหว: การรักษาสมรรถภาพทางกายผ่านกิจกรรมประจำวัน งานวิจัยทางคลินิก LIFE ในผู้สูงอายุ 70 ถึง 89 ปี จำนวน 1,635 คน พบว่ากลุ่มที่มีกิจกรรมทางกายแบบมีโครงสร้าง มีอัตราความพิการด้านการเคลื่อนไหวรุนแรง 30.1% เทียบกับ 35.5% ในกลุ่มที่ได้รับการศึกษาด้านสุขภาพทั่วไป ซึ่งสะท้อนว่าการเคลื่อนไหวช่วยรักษาสภาพร่างกายได้
  • การมีปฏิสัมพันธ์ทางสังคม: การรักษาสายสัมพันธ์ภายนอกบ้าน ข้อมูลการศึกษาในฟินแลนด์จากกลุ่มตัวอย่าง 2,319 คน พบว่าความสัมพันธ์รอบนอกลดลงเฉลี่ย 0.67 สายสัมพันธ์ในช่วงเปลี่ยนผ่านสู่การเกษียณ จึงควรมีกิจกรรมที่พบปะผู้อื่นเป็นประจำ เช่น กลุ่มออกกำลังกายหรือการนัดหมายที่แน่นอน
  • บทบาทและหน้าที่: การมีภารกิจที่มีผู้อื่นรอรับผลงาน เช่น การสอนหนังสือ งานอาสาสมัคร หรืองานเสริม การศึกษาในอังกฤษพบว่าการทำงานอาสาสมัครบ่อยครั้งมีความสัมพันธ์เชิงบวกกับคุณภาพชีวิตและลดภาวะโดดเดี่ยว
  • การใช้จ่ายเงินอย่างปลอดภัย: การแบ่งสัดส่วนการเงินออกเป็น 3 ส่วน ได้แก่ ค่าใช้จ่ายพื้นฐาน เงินสำรองในอนาคต และเงินสำหรับใช้จ่ายปัจจุบัน โดยผลสำรวจของ Employee Benefit Research Institute (EBRI) ปี 2024 ในสหรัฐฯ พบว่า 38% ของผู้เกษียณยังติดกรอบคิดการออม ขณะที่ 31% มีการใช้จ่ายเกินกว่าที่สามารถจ่ายได้
  • การจัดสรรเวลาร่วมกับคู่ชีวิต: การพูดคุยตกลงเรื่องเวลาที่ใช้ร่วมกันและเวลาส่วนตัว งานวิจัยพบว่าการมีส่วนร่วมวางแผนร่วมกันของคู่ชีวิตมีความสัมพันธ์เชิงบวกกับการปรับตัวและความเป็นอยู่ที่ดี
วางแผนชีวิตหลังเกษียณ

การปรับใช้ตามช่วงเวลาของการเกษียณอายุ

การประเมินองค์ประกอบทั้ง 5 ด้านสามารถนำมาปรับใช้ได้ใน 3 ช่วงสำคัญ ได้แก่ ช่วงก่อนเกษียณ โดยการทดลองใช้วันหยุด 1 วันเพื่อจำลองชีวิตประจำวันจริงโดยไม่เดินทางท่องเที่ยว ช่วง 90 วันแรกหลังเกษียณ ซึ่งควรจัดตารางชีวิตแบบยืดหยุ่นโดยยึดหลักสำคัญไว้ 2 ด้าน และช่วงหลังผ่านไป 1 ปี เพื่อสำรวจว่ามีกิจกรรมด้านใดที่ขาดหายไปหรือกินเวลามากเกินไป

ทั้งนี้ หากพบว่าไม่มีความสนใจในกิจกรรมใดเลยหรือการทำกิจวัตรประจำวันกลายเป็นเรื่องยาก ผู้เชี่ยวชาญแนะนำให้ปรึกษาแพทย์หรือบุคลากรทางการแพทย์ เนื่องจากเครื่องมือการวางแผนตารางเวลาไม่สามารถทดแทนการวินิจฉัยทางการแพทย์หรือภาวะสุขภาพจิตได้

วางแผนชีวิตหลังเกษียณ

คำถามที่พบบ่อย

สิ่งแรกที่ควรทำหลังจากเกษียณอายุคืออะไร?

ควรเริ่มต้นด้วยการลองร่างภาพวันธรรมดาทั่วไปใน 5 ด้าน ได้แก่ ร่างกาย ผู้คน บทบาท หน้าที่การเงิน และเวลากับคู่ชีวิต เพื่อสำรวจว่ามีสิ่งใดที่เคยได้รับจากการทำงานหายไปบ้าง และกำหนดจุดยึดหลักไว้ 2 ด้านในช่วง 90 วันแรกก่อนปรับตารางชีวิตอย่างค่อยเป็นค่อยไป

ข้อผิดพลาดที่พบบ่อยในการวางแผนเกษียณอายุคืออะไร?

ข้อผิดพลาดที่พบบ่อยคือการวางแผนเฉพาะช่วงเวลาที่หยุดทำงาน แต่ไม่ได้เตรียมการสำหรับชีวิตประจำวันทั่วไปในวันธรรมดา ทำให้แม้จะมีความพร้อมด้านการเงิน แต่อาจขาดเป้าหมาย การเคลื่อนไหวร่างกาย ปฏิสัมพันธ์ทางสังคม หรือข้อตกลงเรื่องเวลากับคนใกล้ชิด

ที่มา: lifehack.org